10 Główne osiągnięcia starożytnej cywilizacji Inków
On 30 grudnia, 2021 by adminTermin Inka oznacza „władcę” lub „pana” w Quechua, głównym języku imperium Inków. Był on używany w odniesieniu do klasy rządzącej imperium, ale Hiszpanie, którzy podbili i zniszczyli ich cywilizację w 16 wieku, używali go w odniesieniu do wszystkich ludzi z ich imperium. Imperium Inków urosło do rangi wielkiego imperium w XV wieku i stało się największym imperium w prekolumbijskiej Ameryce. Inkowie byli wspaniałymi architektami i inżynierami, którzy zbudowali jedne z najwspanialszych i najbardziej znanych budowli w historii każdej cywilizacji. Doskonałym przykładem ich niezwykłych zdolności inżynieryjnych jest miejsce znane jako Machu Picchu, które zostało uznane za jeden z Nowych Siedmiu Cudów Świata. Inkowie zbudowali zaawansowane akwedukty i systemy odwadniające, a także najbardziej rozległy system dróg w prekolumbijskiej Ameryce. Wynaleźli również technikę liofilizacji oraz linowy most wiszący niezależnie od wpływów zewnętrznych. Ważne jest, aby wspomnieć, że Inkowie osiągnęli to wszystko bez użycia koła, odpowiedniego zwierzęcia pociągowego i systemu pisania. Dowiedz się więcej o wspaniałych wyczynach cywilizacji Inków dzięki ich 10 głównym osiągnięciom.
#1 Imperium Inków było największym imperium w prekolumbijskiej Ameryce
Cywilizacja andyjska, której rozwój szacuje się już na IV wiek p.n.e., jest uważana za pierwszą cywilizację w Ameryce Południowej. Jest jedną z pięciu cywilizacji na świecie uznawanych przez uczonych za „dziewicze”, czyli autochtoniczne i nie wywodzące się z innych cywilizacji. Inkowie byli częścią cywilizacji andyjskiej. Byli pasterskim plemieniem, które około XII wieku zamieszkiwało region Cusco na terenie dzisiejszego Peru. W połowie XV wieku inkaski władca Pachacuti rozpoczął serię podbojów, które były kontynuowane przez jego następców, aby zjednoczyć większość kultur andyjskich w Imperium Inków. W swoim największym rozkwicie Imperium Inków obejmowało duże części współczesnego Peru, Chile, Ekwadoru i Boliwii, a także północno-zachodnią Argentynę i południowo-zachodnią Kolumbię. Z obszarem ponad 2 milionów kilometrów kwadratowych, na którym żyło około 12 milionów ludzi, imperium Inków było największym imperium w prekolumbijskiej Ameryce. Było porównywalne z historycznymi imperiami Eurazji i być może największym imperium na świecie na początku XVI wieku.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/10/Map-of-the-Inca-Empire-with-the-four-suyu-in-different-colors.jpg)
#2 Ich architektura obejmuje niektóre z najlepszych prac kamieniarskich z każdej starożytnej cywilizacji
Architektura Inków jest najbardziej znaczącą i renomowaną architekturą prekolumbijską, w tym niektóre z najbardziej precyzyjnie opracowanych struktur kamiennych z każdej starożytnej cywilizacji. Jej drobne prace kamieniarskie obejmują ściany zawierające precyzyjnie wycięte i ukształtowane kamienie, które są ściśle dopasowane bez zaprawy. Te kamienie są tak precyzyjnie dopasowane, że nawet kartka papieru nie może być włożona do stawów. Słynnym przykładem zaawansowanej sztuki kamieniarskiej Inków jest kamień o dwunastu kątach w Cuzco w Peru, który jest otoczony dwunastoma innymi kamieniami. Inną imponującą cechą budowli inkaskich są masywne kamienie użyte do ich budowy, niektóre z nich ważą ponad 100 ton. Istnieją różne teorie na temat tego, jak tak masywne kamienie były transportowane i dopasowywane z taką precyzją. Nie ma jednak ustalonego wyjaśnienia. Ponieważ Inkowie żyli w regionie narażonym na trzęsienia ziemi, ich budynki mają niezrównaną odporność sejsmiczną dzięki wysokiej stabilności statycznej i dynamicznej oraz braku częstotliwości rezonansowych i punktów koncentracji naprężeń. Udowodniły one swoją odporność na trzęsienia ziemi przez ponad 500 lat.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/The-12-Angle-Stone-laid-without-mortar-at-the-street-Hatun-Rumiyoq-in-Cusco.jpg)
#3 Osiągnęli wspaniałe wyczyny w inżynierii cywilnej i hydraulicznej
Inkowie osiągnęli ogromne wyczyny w inżynierii cywilnej i hydraulicznej, a ich zrozumienie tych dziedzin jest uważane za zaawansowane i kompletne. Zbudowali imponujące wodociągi, w tym kanały, fontanny, akwedukty i systemy odwadniające. Akwedukty Inków były wykonane z kamienia i były wodoszczelne. Były one używane głównie do nawadniania tarasów rolniczych i do dostarczania świeżej wody do miast. Jeden z inkaskich akweduktów prowadzących z wyżyn w dół do morza miał 360 mil (579 km) długości i 13 stóp (4 m) głębokości. Niektóre z akweduktów zbudowanych przez Inków są nadal w użyciu, wieki po ich wybudowaniu. Tambomachay, który znajduje się w pobliżu stolicy Inków Cusco, składa się z serii akweduktów, kanałów i wodospadów, które biegną przez tarasowe skały. Inne miejsca, gdzie można zobaczyć imponujące wyczyny inkaskiej inżynierii wodnej, to Machu Picchu, Moray i Tipon.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/Tambomachay-in-Cuzco-Peru-Known-for-its-aqueducts-canals-and-waterfalls.jpg)
#4 Zbudowali monumentalny system dróg w jednym z najtrudniejszych terenów
Aby rządzić swoim ogromnym imperium, inkascy władcy potrzebowali sposobu na połączenie różnych jego części. Rozszerzyli więc istniejące drogi, tworząc skomplikowany system drogowy, który biegł przez około 40 000 kilometrów (25 000 mil) i zapewniał dostęp do ponad 3 000 000 kilometrów kwadratowych (1 200 000 mil kwadratowych) terytorium. Składał się on z dwóch głównych dróg: zachodniej, biegnącej wzdłuż wybrzeża i wschodniej, biegnącej w głąb lądu, wzdłuż gór Andów. Krótsze drogi łączyły te dwa główne szlaki. System dróg Inków został zbudowany na jednym z najtrudniejszych terenów na ziemi, który rozciągał się od nadmorskiej pustyni do wysokiego płaskowyżu i pasm górskich do głębokich dolin. To, wraz z faktem, że drogi są nadal w dość dobrym stanie po wiekach użytkowania, świadczy o niezwykłych umiejętnościach inżynieryjnych Inków. Największy i najbardziej rozległy system transportowy w prekolumbijskiej Ameryce, system dróg Inków jest uważany za jedno z monumentalnych osiągnięć inżynieryjnych w historii. W 2014 roku został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/Map-of-the-Inca-Road-System.jpg)
#5 Ich system przekaźnikowy mógł przekazywać wiadomości z prędkością 240 kilometrów dziennie
System drogowy Inków był niezbędny dla politycznej spójności ich imperium i dla redystrybucji dóbr w jego obrębie. Drogi były używane do wysyłania zasobów do innych części imperium, które ich potrzebowały. Poza tym zapewniały one armiom inkaskim możliwość szybkiego przemieszczania się podczas bitwy. Wzdłuż dróg Inkowie zbudowali szereg budowli zwanych tambos. Mieściły one zapasy, służyły jako schronienie dla personelu państwowego i były wykorzystywane do prowadzenia rejestrów. Inkowie używali systemu przekaźnikowego, w którym zatrudniali posłańców znanych jako chasquis. Chasquis byli zwinni, świetnie wyszkoleni i sprawni fizycznie. Chasqui biegał od jednego tambo do drugiego, aby przekazać wiadomość lub dostarczyć drobne przedmioty do następnego chasqui; i proces ten był powtarzany. Szacuje się, że wiadomości mogły pokonywać 150 mil (240 km) dziennie dzięki inkaskiemu systemowi przekaźnikowemu.
#6 Wynaleźli linowy most wiszący niezależnie od wpływów zewnętrznych
Inkowie używali różnych środków do przerzucania mostów nad ciekami wodnymi, z których najsłynniejszym były ich mosty linowe. Inkowie wynaleźli linowy most wiszący niezależnie od wpływów zewnętrznych. Jednak mosty wiszące były w użyciu od dawna w górzystych regionach Azji. Mosty linowe Inków były budowane przez tkanie naturalnych włókien w nici, które z kolei były zaplatane w jeszcze większe liny. Ponieważ nie istniały pojazdy kołowe, mosty linowe doskonale nadawały się do ruchu pieszego. Mosty były niszczone i odbudowywane co roku przez lokalne wioski, aby zachować ich wytrzymałość i niezawodność. Ostatnim zachowanym mostem linowym Inków jest Q’iswa Chaka, lub Q’eswachaka, który przecina rzekę Apurimac w pobliżu Huinchiri w dystrykcie Quehue w Peru. Mieszkańcy tego regionu co roku odnawiają most, aby podtrzymać swoją tradycję. Testy sugerują, że Q’eshwachaka może utrzymać 16 000 funtów i szacuje się, że najsilniejsze inkaskie mosty linowe mogły utrzymać 200 000 funtów. Najdłuższe inkaskie mosty linowe rozciągały się na co najmniej 150 stóp, co było dłuższe niż jakikolwiek most w Europie w tamtych czasach.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/Qeswachaka-suspension-bridge-in-Peru.jpg)
#7 Inkowie zbudowali Machu Picchu, jeden z cudów świata
Inkowie zbudowali wiele wspaniałych miast, z których większość została spustoszona i zniszczona przez Hiszpanów. Jednym z miejsc Inków, które umknęło Hiszpanom, było Machu Picchu, które zostało ponownie odkryte w 1911 roku. Znajduje się na grzbiecie górskim 2.430 metrów (7.970 stóp) nad poziomem morza w dolinie Cusco w Peru i uważa się, że został zbudowany jako posiadłość dla inkaskiego cesarza Pachacuti. Machu Picchu jest jednym z najbardziej spektakularnych miejsc nie tylko w Ameryce Południowej, ale na całym świecie, i jest doskonałym przykładem niezwykłych zdolności inżynieryjnych Inków. Zawiera wiele znanych zabytków, w tym kamień Intihuatana, który jest tak skonstruowany, że słońce stoi prawie nad filarem 11 listopada i 30 stycznia, nie rzucając żadnego cienia; Świątynię Słońca, której okna, skała i słońce dokładnie ustawiają się w linii w dniu przesilenia letniego; oraz Pokój Trzech Okien, który patrzy na wschód słońca i główny plac twierdzy Machu Picchu. W 1983 roku UNESCO ogłosiło Machu Picchu jako Światowe Dziedzictwo, a w 2007 roku zostało uznane za jeden z Nowych Siedmiu Cudów Świata w plebiscycie, który zebrał ponad 100 milionów głosów.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/Machu-Picchu-One-of-the-New-Seven-Wonders-of-the-World.jpg)
#8 Inkowie opanowali uprawę tarasową i używali jej jako części swojego systemu odwadniającego
Uprawa tarasowa jest metodą, w której kawałek pochyłej płaszczyzny jest pocięty na serię kolejno cofających się płaskich powierzchni, przypominających stopnie, dla bardziej efektywnej uprawy. Inkowie opanowali rolnictwo tarasowe, a pierwszorzędny przykład tego można zobaczyć w Machu Picchu. Inkowie zbudowali tarasy w Machu Picchu nie tylko po to, by stworzyć pola uprawne, ale także by zapobiec osuwaniu się ich miasta z powodu nadmiernych opadów w tym regionie. Pierwszym krokiem w budowie tarasów było zbudowanie kamiennych murów oporowych. Pochłaniały one ciepło słoneczne w ciągu dnia i wypromieniowywały je z powrotem w nocy, zapobiegając w ten sposób nocnemu zamarzaniu upraw. Dolna warstwa tarasu składała się ze żwiru i większych kamieni, środkowa – z piaszczystej ziemi, a górna – z bogatej wierzchniej warstwy gleby, na której uprawiano rośliny. Nawet w przypadku obfitych opadów deszczu woda przemieszczała się w dół przez tę progresywną warstwę materiałów, zapobiegając erozji. W ten sposób tarasy nie tylko zapewniały pożywienie, ale także zapobiegały osuwaniu się ziemi i były częścią skomplikowanego systemu odwadniającego. Inkowie umieścili również około 130 drenów w Machu Picchu, aby odprowadzać wodę przez ściany i inne struktury.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/Inca-Terraces-in-Pisac-Peru.jpg)
#9 Inkowie wynaleźli technikę liofilizacji, aby żywność była trwała
Qullqa („depozyt, magazyn”) to termin używany w odniesieniu do magazynu Inków. Qullqa były budowane w dziesiątkach tysięcy w całym imperium Inków, pozwalając im przechowywać więcej żywności niż jakakolwiek inna cywilizacja do tego czasu. Powodem tego jest prawdopodobnie niepewność rolnictwa w tym regionie. Qullqas były budowane wzdłuż dróg, w pobliżu miast i centrów politycznych. Zapewniały one żywność i inne towary inkaskim urzędnikom i armiom w podróży, robotnikom oraz ogółowi społeczeństwa w przypadku klęsk nieurodzaju i niedoborów żywności. Wśród artykułów przechowywanych w inkaskich magazynach były Charqui, suszone mięso, oraz Chuño, czyli liofilizowane ziemniaki. Inkowie wykorzystywali mroźne temperatury panujące nocą w Andach do zamrażania odpornych na mróz odmian ziemniaków, a następnie wystawiali je na intensywne światło słoneczne w ciągu dnia. Chuno było niezwykle trwałe i mogło być przechowywane w magazynach nawet przez cztery lata. Inkowie są uważani za pierwszy lud, który opracował technikę liofilizacji.
![](https://learnodo-newtonic.com/wp-content/uploads/2017/12/Chuno-Freeze-dried-potatoes.jpg)
#10 Z powodzeniem zarządzali ogromnym imperium bez pieniędzy i wewnętrznej gospodarki rynkowej
Inkowie nie używali pieniędzy jako jednostki wymiany ani rynków do handlu, choć prowadzili wymianę handlową z regionami zewnętrznymi. Lokalni rolnicy w imperium pracowali na ziemi, ale pozwolono im zachować tylko jedną część produkcji z pozostałymi dwoma porcjami wykorzystywanymi do wspierania inkaskiego rządu i przywódców religijnych. Wszyscy dorośli mężczyźni w imperium byli zobowiązani do wykonywania obowiązkowej służby publicznej, znanej jako Mita. Każdej osobie przypisywano konkretne zadania zgodnie z ich umiejętnościami, np. wykwalifikowany tkacz był przypisany do robienia tkanin, a dobry biegacz był chasqui. Budowle inkaskie były tworzone przy pomocy pracy Mita. W zamian rząd inkaski zapewniał bezpieczeństwo, żywność, mieszkania, ubrania, edukację, okazjonalne uczty i pomoc techniczną w celu zwiększenia wydajności rolnictwa. W rzeczywistości, tarasy w inkaskim miejscu Moray są powszechnie uważane za poligony doświadczalne dla określenia, które uprawy będą rosły w jakich warunkach, aby bardziej efektywnie wykorzystać ekostrefy. System ekonomiczny Inków, który funkcjonował bez waluty i wewnętrznej gospodarki rynkowej, był mimo to bardzo skuteczny w ekspansji i utrzymaniu ogromnego imperium. Uważa się, że w imperium Inków nikt nie chodził głodny.
Dodaj komentarz